Ngôi sao thống nhất dẫn đường

         Tiến sĩ Đỗ Quang (1807-1866) quê ở miền Bắc, nhưng làm quan và đánh Pháp tại miền Nam. Vua bắt ông từ bỏ chiến trường, về làm tuần vũ Nam Định, cạnh quê nhà. Ông dâng sớ không nhận chức: “Ngày tôi ra về, kẻ sĩ và nhân dân đón chật đường mà nói rằng: “Từ nay cha bỏ con, quan bỏ dân rồi, quan lại về làm quan, dân thì không còn được làm dân triều đình nữa”… Tiếng khóc đầy nghẽn đường, tôi cũng phải gạt nước mắt mà đi. Nếu tôi lại nhận chức ở địa phương Nam Định thì tôi với nhân dân Gia Định biết nói thế nào? Tôi còn chút lòng người, thật biết xấu hổ”…
        Qua lời sớ trên, không những ta thấy toái tim rất đỏ của tiến sĩ Đỗ Quang, mà càng thấy dòng máu rất đỏ, đỏ nguyên chất, của nhân dân Nam Bộ, dòng máu luôn rực sôi lên, luôn cháy bỏng vì thống nhất nước nhà.
       Phan Huy Chú viết ở LỊCH TRIỀU HIẾN CHƯƠNG LOẠI CHÍ: “Của báu một nước không có gì quý bằng đất dai, nhăn dân và cứa cái đều do đấy sinh ra”. Còn ở đâu lòng dân gắn bó với đất đai, với thống nhất, với Bắc Nam bằng ở miền Nam? Noi ấy đầu tiên, đất đai Việt Nam, máu thịt Việt Nam bị chém bởi lưỡi dao chia cắt.
Tôi còn nhớ câu thơ Phan Văn Trị (1830-1910):

Tan nhà cảm bởi câu ly hận
Cắt đất thương thay cuộc giảng hòa.
Câu thơ Thủ khoa Huân (7-1875):
Thác về đất Bắc, danh còn rạng
Sống ở thành Nam, tiếng bõ không

Tôi nhớ những tình cảm Bắc Nam day dứt trong thơ Nguyễn Đình Chiểu (1822-1888):

Mây giăng ải Bắc trông tin nhạn
Ngày xế non Nam bặt tiếng hồng
Bờ cõi xưa đều chia đất khác
Nắng sương nay há đội trời chung

Tôi đã đến viếng, dù chỉ được trong chốc lát, mộ thủ khoa Bùi Hữu Nghĩa (1807-1872) tại cần Thơ, và nhẩm đọc:

Anh hùng sáu tinh thiếu chi đây
Đâu để giang sơn đến thế này?

       Tôi nhớ Phan Văn Trị, Phan Tòng, Huỳnh Mẫn Đạt, Nguyễn Thông, ôi, nhất là Nguyễn Thông với bao bài thơ xé ruột. Nhớ cả một thế hệ chiến sĩ và thi nhân, thi nhân và chiến sĩ, đã để trái tim mình vò xé bởi nỗi đau giang son chia cắt, nhưng chính trái tim và lời thơ của minh cũng đã góp phần hàn gắn núi sông. Hồi các hồn xưa, ngày nay đâu phải chỉ có sáu tỉnh, ngày nay là cả một nước anh hùng. Ngày nay ta có bốn mươi lăm triệu anh hùng trên vạn dặm giang sơn. Ta đã và đang xây nền thống nhất bền vững nhất trong lịch sử bốn nghìn năm dàn tộc. Bởi vì bèn ngoài, ta đã đánh bại cuộc xâm lược của tên đế quốc Mỹ siêu cường, kẻ thù số 1 của toàn nhân loại. Bên trong, ta xóa bỏ cái xã hội chia cắt ra thành giai cấp, người áp bức người, người bóc lột người, cái xã hội làm chảy máu tay ta nhu vô vàn mảnh vỡ thủy tinh của triệu triệu mảnh tư hữu ích kỳ riêng tây và cá nhàn lẻ vụn. Ta sẽ xây nên một xã hội xã hội chủ nghĩa, con người không phải chỉ chung nền độc lập của Tổ quốc, mà còn chung một mặt đất ấm no, một bầu trời hạnh phúc, thống nhất nhau trong lý tưởng tâm hồn. Chính sự thống nhít này bảo đảm cho nền thống nhất kia muôn đời bền vững.
         Dư luận quốc tế bảo ta đi nhanh. Đàng hoàng mà lại rất nhanh. Đúng đấy. Vì ta có súc đẩy của lịch sử nghìn xưa, có sự nâng lên của 45 triệu nhân dán Kiện tại. Có ngôi sao dẫn đường của Đảng. Và có con đường vạch ra bởi Bác chúng ta.
Ba mươi năm chúng ta đi không chệch một con đường
Nghĩ cho lắm cứng trở về cái gốc
Đánh nghìn trận trăm phen đổi mấy chiến trường
Cũng chỉ để giải phóng miền Nam và Thống nhất.

Đọc thêm tại: http://tacgiavanhocvietnam.blogspot.com/2015/07/lich-su-nuoc-ta-day-tang-tang-lop-lop.html

Từ khóa tìm kiếm nhiếu: thơ của hồ chí minh

Lịch sử nước ta dày tầng tầng lớp lớp

          Bỗng dưng ta nhớ lại, và tự thầm khen cái phong cách Việt Nam ta. Sao mà đẹp vậy! Rất đỗi đàng hoàng! Và từ những ngày đầu Cách mạng. Mái đình Hồng Thái, cây đa Tân Trào và lời tuyên thệ của Bác Hồ tại ngay căn cứ địa.         Quốc dân đại hội lúc bấy giờ là tiền thân, là bào thai của Quốc hội về sau. Rồi Tuyên ngôn độc lập Bác đọc tại thủ đô Tổ quốc, khai sáng kỷ nguyên độc lập sau trăm năm nô lệ. Rồi Tổng tuyển cử và người dân mất nước hôm qua hôm nay cầm lá phiếu, bầu ra Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa chịu trách nhiệm đất nước non sông từ Lạng Sơn cho chí Cà Mau. Cha ông ngày xưa cũng đã đàng hoàng như vậy. Nguyễn Huệ trước ngày tiến đánh quân Thanh đã làm lễ đăng quang. Lê Lợi, Nguyễn Trãi bình Ngô xong liền làm đại cáo. Và nhà Lý dời đô thi có chiếu dời đô. Chúng ta là một nước có văn hiến, thi thư, điển lễ. Và ngày nay khi tiến hành từ việc cử các Đoàn đại biểu hiệp thương, từ hiệp thương, đến tổng tuyển cử, bầu ra Quốc hội để Quốc hội chỉ định cơ quan Nhà nước thống nhất, đấy lại còn là những biểu hiện của một lòng tôn trọng dân chủ, tôn kính nhân dân. Chỉ những xã hội, dân tộc văn minh mới thích giữ các điều tôn trọng, tôn kính ấy.
         Các đài quốc tế đều bình luận: họ không ngờ công cuộc thống nhất của ta tiến hành nhanh như vậy!

         Nhanh, vì đây là nguyện vọng tha thiết nhất của nhân dân ta từ một phần ba thế kỷ này. Có những bà mẹ miền Bắc đã gửi đứa con trai mình Nam tiến đánh Pháp năm 1945, lại gửi đứa cháu nội đến chiến trường miền Nam những năm 70 đánh Mỹ. Khi các đại biểu miền Nam gần đây đến thăm chùa Hương Tích, các anh đã xúc động thấy rằng chỉ quanh chỗ non tiên cảnh Phật này đã có hai nghìn thanh niên ròi bỏ thắng tích quê mình để đi đánh giặc, có người đến tận Châu Đốc, cần Thơ. Nguyễn Văn Trỗi phút cuối đời mình hy sinh ba lần gọi kêu tên Bác; và Nguyễn Thái Bình chính là trên đường tìm cách bay về Hà Nội mà anh đã hy sinh. Ở miền Nam Thành đồng Tổ quốc có hàng vạn trái tim Nguyễn Văn Trỗi và Nguyễn Thái Bình qua ba năm trời chiến đấu. Thống nhất là nguyện vọng ở trong mọi trái tìm người Việt, không kể Bắc hay Nam.
         Ở đất nước Việt Nam ta, lịch sử dày từng từng lớp lớp. Dưới sự tích anh hùng ngày nay là bao sự tích ngày xưa. Ta có người “đi B” từ trăm năm trước. Vị hoàng giáp Phạm Văn Nghị (1805- 1880) ở Nam Định, nghe Pháp chiếm Son Trà (Đà Nẵng) đã tổ chức 400 quân nghĩa dũng, kéo cờ vào Nam đánh giặc. Giặc rút vào Gia Định, ông đuổi theo thì bị sự ngàn cản của triều đình chiến bại chủ hòa:

Trà Sơn rách mắt giặc Tây tràn
Bảo lui bảo tới đành cam chịu
Rằng đúng rằng sai mặc luận bàn

Đọc thêm tại: 

• http://tacgiavanhocvietnam.blogspot.com/2015/07/nuoc-viet-nam-la-mot-dan-toc-viet-nam.html
• http://tacgiavanhocvietnam.blogspot.com/

Nước Việt Nam là một. Dân tộc Việt Nam là một

          Bác ra đi từ Sài Gòn và trở về hang Pắc Bó. Từ sườn núi biên thùy này, Bác đã nhìn thấy mũi Cà Mau. Chúng ta kiên trì đánh giặc ba mươi năm cũng chỉ vì ngay từ đầu chúng ta đã thấy, thấy rất rõ ngày thống nhất.          Bởi vậy, giờ phút bộ máy chiến tranh của Mỹ – ngụy vừa sụm xuống, cả nước đã cảm thấy như thống nhất rồi. Ngay giờ phút ấy, cờ đỏ sao vàng và ảnh Bác Hồ đã được trương lên trên cả những nơi hôm qua còn là hậu cứ, sào huyệt địch. Ở đâu có ảnh Bác và ngôi sao dẫn đường kia, đấy là đất đai Tổ quốc. Cũng lạ, trong lịch sử cách mạng thế giới, có những người mà chỉ một bức ảnh, một lời nói, một cái tên thôi cũng đủ để tập họp núi sông, gắn liền lịch sử, thống nhất lòng người. Bác đã cống hiến một đời, nhưng khi mất rồi, Bác vẫn còn dang cống hiến. Ở Hà Tiên, tại biên thùy miền Tây Tổ quốc, khi thấy khẩu hiệu: “Không có gì quý hơn độc lập, tự do” bên đôi mắt và chòm râu bạc của Người, tôi đã nghĩ như trên.

           Tôi đã đi thẳng từ thủ đô Hà Nội vào Sài Gòn, rồi từ Sài Gòn qua Tiền Giang, Hậu Giang, về đến những rừng tràm, rùng đước ở chót cùng đất nước. Đi giữa đồng bào và ngôn ngữ Việt Nam ta, câu Kiều, câu Lục Vân Tiên và bài hát mới, những chiến trường, kỳ tích xưa và vô vàn anh hùng, dũng sĩ thời nay, Đồng Tháp noi Đốc binh Kiều thế kỷ trước đánh Tây và xã Đốc binh Kiều dân quân hạ máy bay giặc Pháp dòng Cửu Long ta đánh tan giặc Pháp rồi tan giặc Mỹ, và dòng Cửu Long xưa Nguyễn Huệ từng diệt gọn một lần bốn vạn quân Xiêm. Các bạn tôi, từ Nam ra Bắc, đến mộ vua Hùng, Bạch Đằng, Đống Đa, lật trang sử nghìn xưa, thăm những nhà máy, hợp tác xã, nông trường, đọc qua sử mới, nghe câu chèo lẫn câu vọng cổ, gặp hàng vạn bà mẹ làm ra hạt gạo hậu phương và từng gửi thịt xương con em mình đến tận chiến trường. Nếu như chúng tôi đi theo hướng dòng máu Việt Nam đi từ bao thế kỷ, thì các bạn ấy cũng theo hướng dòng máu ấy trở về. Tôi nhớ câu thơ của ni sư Huỳnh Liên lúc ra Hà Nội: “Tuần hoàn máu đỏ trở về tim”. Đi hay về, chúng ta chỉ có một dòng máu, một trái tim – dòng máu và trái tim Việt Nam thống nhất.
        Nước Việt Nam là một. Dân tộc Việt Nam là một. Muôn đời nay như vậy. Mặc dù thế, tin vui hiệp thương của hai miền đã chấn động chúng ta như ta đang đứng trước một bước ngoặt lịch sử. vẫn biết, đây chỉ là một bước hoàn thành công cuộc thống nhất, nhưng hoàn thành về mặt Nhà nước, chính quyền, chính thể, việc ấy trọng đại biết chừng nào!

Đọc thêm tại: http://tacgiavanhocvietnam.blogspot.com/2015/07/van-thang-vut-len-tu-au-nam-1975.html

Từ khóa tìm kiếm nhiếu: thơ kháng chiến

Vần thắng vút lên từ đầu năm 1975

          1949, đánh được ba năm, Bác viết:

Kháng chiến lại thêm một năm mới
Thi đua yêu nước thêm tiến tới
Động viên lực lượng và tinh thần
Kháng chiến càng thêm mau thắng lợi

         1952, đánh được năm năm, nhiều người đã thấy dài, Bác lại vỗ về:

Xuân này kháng chiến đã năm Xuân
Nhiều Xuân kháng chiến càng gần thành công

1952. Gian khổ chồng chất. Nhung chỉ còn hai năm nữa là hào quang của Điện Biên Phủ đấy rồi. Bác cổ võ:
Xuân này, Xuân năm Thìn Kháng chiến vừa sáu năm Trường kỳ và gian khổ Chắc thắng trăm phần trăm
Cứ như thế, theo các bài thơ của Bác, chúng ta đi từ năm tháng này qua năm tháng khác, từ gian khổ này vượt lên giành thắng lợi kia. Những bài thơ chúc Tết về sau thì không còn chỉ là lời kêu gọi nôm na.
Xuân về xin có một bài ca…
thực sự đó đã là các bài ca của cả nước.
Xuân 67:

Xuân về xin có một bài ca
Gửi chúc đồng bào cả nước ta
Chống Mỹ hai miền đều đánh giỏi
Tin mừng thắng trận nở như hoa

Xuân 68:

Xuân này hơn hẳn mấy Xuân qua
Thắng trận tin vui khắp nước nhà
Nam Bắc thi đua đánh giặc Mỹ
Tiến lên! Toàn thắng ắt về ta!

          Với câu này, cả dân tộc đã tiến lên. Và ngay bây giờ ta vẫn ngỡ như Bác đang đứng trên đỉnh cao của lịch sử để hiệu triệu chúng ta như vậy.
           1969. Bài thơ chúc Tết cuối cùng! Sau đó hàng năm đêm giao thừa, ta không còn cái hạnh phúc được nghe giọng ấm cúng của Bác đọc bài thơ mới.
Năm qua thắng lợi vẻ vang
Năm nay tiền tuyến chắc càng thắng to
Vì độc lập, vì tự do
Đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào.
Tiến lên! Chiến sĩ, đồng bào!
Bắc Nam sum họp, Xuân nào vui hơn.
           Bài thơ dự đoán những điều ta thấy ngày nay. Mỹ trước, ngụy sau, đứa cút, đứa nhào! Bác báo trước không những sự sụp đổ mà cả các bước sụp đổ, các hình thức sụp đổ khác nhau khá độc đáo của quân thù.
           Lénine không làm thơ và hình như có nói là dù có bị lột da, ông cũng chịu, không làm nổi lấy một câu thơ. Marx ngày trẻ có làm thơ, nhưng cũng không thực xuất sắc, dù Marx rất vĩ đại. Do đó, nếu Bác không làm thơ, hay làm mà không hay, thì cũng không hại gì đến sự nghiệp cao cả của Người! Nhưng Bác đã làm thơ, và là một hồn thơ lớn.
          Tôi nhớ tại một cuộc họp ở Pa-ri năm 1968, khi Bộ trưởng Hoàng Minh Giám trong bài diễn văn của mình đã đọc một bài thơ tứ tuyệt của Bác thì cả hội trường trí thức Pháp đã vỗ tay và đứng dậy. Hàng trăm Việt kiều và chúng tôi lúc ấy đã
ràn rụa nước mắt. Tự hào và sưng sướng cho dân tộc ta biết chừng nào!
Đã lâu không làm bài thơ nào…
         Đã lâu Bác không làm thơ nữa. Nhưng lòng ta mỗi mùa Xuân, lại nhớ tiếng thơ Người. Bài này Bác không viết vào Tết, mà ở giữa Xuân, tháng 3-1968. Hôm nay tự dưng sao tôi thiết tha muốn đọc to bài thơ ấy:
Đã lâu không làm bài thơ nào Nay thứ lại làm xem ra sao Lục khắp giấy tờ vẫn chua thấy Bỗng nghe vần “thắng” vút lên cao…
Vần thắng vút lên từ đầu năm 1975, ở Ban Mê Thuột, vút lên tại thành phố Sài Gòn, vút lên trên cả đất nước Việt Nam thống nhất, vần thắng ây là bài thơ muôn đòi Bác để lại cho ta.

Đọc thêm tạ: http://tacgiavanhocvietnam.blogspot.com/2015/07/nhung-cau-tho-cua-bac.html

Từ khóa tìm kiếm nhiếu: bài thơ bốn câu

Những câu thơ của Bác

         Hãy thử đọc lại cả bài. Nghe như có thể chuyển động của cả lịch sử, núi sông trong ấy. Cũng như vậy, một lần khác, Bác viết:
Ào, ào, ào…
Ào, ào, ào…
Già nào,
Trẻ nào,
Lính nào,
Dân nào,
Đàn ông nào,
Đàn bà nào,
Kẻ có súng dùng súng
Kẻ có dao dùng dao…
…Du kích ngày càng cao
Ào, ào, ào…
Ào, ào, ào…
        Câu thơ ùn ùn, ào ào kéo tới, như gió bão, như khí thế, cao trào cách mạng lôi cuốn mọi người đi. Bác không phải đã nắm nhạc điệu dân tộc, mà ở ngay trong lòng, trong trung tâm của luồng nhạc ấy. 

         Những bài thơ kế tiếp theo, không phải bài nào cũng hay cả. Đã nói Bác làm thơ để kêu gọi mà! Cốt sao Bác nhắc được chúng ta nhớ các nhiệm vụ cách mạng. Và bây giờ cả nước đang tiến hành hoàn thành việc thống nhất nước nhà, chúng ta xúc động biết bao khi thấy liên tục suốt trong mấy chục năm, câu kết mọi bài thơ đều là “Thống nhất, độc lập nhất định thành công” (1947) hoặc “Thống nhất nước nhà thắng lợi’ (1959), “Hòa bình, thống nhất ắt hằn thành công” hay “Bác – Nam sum họp Xuân nào vui hơn.”
         Cũng như thế, bây giờ khi bàn về tính liên tục của Nhà nước cách mạng, về ngọn quốc kỳ, thì hãy nhớ răng đã hai lần Bác tính tuổi cho Nhà nước của chúng ta như tính tuổi một chàng trai đang sung sức:

Mừng Nhà nước ta mười lăm xuân xanh
Mừng Đảng chúng ta ba mươi tuổi trẻ (1960)…
Chúc mừng Ất Ty Xuân năm mới
Nhà nước ta vừa tuổi hai mươi (1965)…
về ngọn “Cờ đỏ sao vàng tung bay trước gió” thì ngay từ 1942, ba năm trước ngày tổng khỏi nghĩa làm Cách mạng tháng Tám, Người đã
“Chúc toàn quốc ta trong năm nay
Cờ đỏ sao vàng bay phấp phới”

          Các hồi ký thuật lại, đi đường xa, Bác thường dạy cho cán bộ, chiến sĩ học từng đoạn KIỀU, Chinh phụ ngâm, hoặc Bác bày ra kể chuyên cho quên mệt. Xong một câu chuyện, thuộc một đoạn KIỀU, ta đến noi lúc nào không biết nữa. Trong một ý nghĩa lớn lao hơn; các bài thơ Tết của Bác đã có tác dụng với ta như vậy. Bác biết cuộc kháng chiến là trường kỳ và vô cùng gian khổ, nên Người tìm hết cách để động viên từng bước chúng ta. Giặc Pháp nói sẽ tiêu diệt chúng ta trong vòng vài tuần, nay ta trụ được thêm một năm, thêm nhiều năm, mừng lắm chứ!

Đọc thêm tại: http://tacgiavanhocvietnam.blogspot.com/2015/07/bong-nghe-van-thang-vut-len-cao.html

Từ khóa tìm kiếm nhiếu: nhung bai tho cua ho chi minh